loading Yükleniyor...
 

Türkiye'de sosyal sigortalar ile genel sağlık sigortası bakımından kişilerin güvence altına alınması; bu sigortalardan yararlanacak kişileri ve sağlanacak hakları, bu haklardan yararlanma şartları ile finansman ve karşılanma yöntemlerinin belirlenmesi; sosyal sigortaların ve genel sağlık sigortasının işleyişi ile ilgili usûl ve esaslar 5510 sayılı Kanun çerçevesinde düzenlenmiştir.

Bu Kanun; sosyal sigortalar ile genel sağlık sigortasından yararlanacak kişileri, işverenleri, sağlık hizmeti sunucularını, bu Kanunun uygulanması bakımından gerçek kişiler ile her türlü kamu ve özel hukuk tüzel kişilerini ve tüzel kişiliği olmayan diğer kurum ve kuruluşları kapsar.


Sosyal Güvenlik Primleri

Sosyal güvenlik primleri (çalışanın brüt kazancının belirli bir yüzdesi olarak hesaplanan) hem işveren hem de çalışan tarafından ödenebilmektedir.

Risk türü İşverenin payı (%) Çalışanın payı (%) Toplam (%)
Kısa süreli riskler 2 - 2
Uzun süreli riskler 11 9 20
Genel sağlık sigortası 7,5 5 12,5
İşsizlik sigortası katkı payı 2 1 3
TOPLAM 22,5 15 37,5

SGK Primlerinin Ödenmesi

Sigortalıları çalıştıran işverenlerin, bir ay içinde çalıştırdıkları sigortalıların prime esas kazançları üzerinden hesaplanacak sigortalı hissesi prim tutarlarını sigortalıların ücretlerinden keserek, kendi hissesine isabet eden prim tutarlarını da bu tutarlara ekleyerek en geç takip eden ay/dönemin sonuna kadar Sosyal Güvenlik Kurumu'na ödemeleri gerekmektedir.

Sosyal Güvenlik Prim alacakları çeşitli şekillerde ödenebilir.

icon

Çizgili çek kullanmak suretiyle

icon

Prim ödeme yükümlüsü veya borçlu hesabından Kurumun anlaşmalı olduğu banka veya katılım bankalarındaki hesabına aktarma suretiyle

icon

Kurumun anlaşmalı banka veya katılım bankalarındaki hesaplarına ödeme suretiyle,

icon

Postaneler aracılığı veya banka kartı, kredi kartı ve benzeri kartlar kullanmak suretiyle


Sigortalılık

Türkiye'de Sosyal Güvenlik Sistemi kapsamında belirlenmiş olan 6 adet sigortalılık şekli vardır.

Bir işverenin emrinde hizmet akdiyle çalışanlar

Kendi nam ve hesabına bağımsız çalışanlar

Kamu idarelerinde kamu görevlisi olarak çalışanlar

Tarımda kendi nam ve hesabına bağımsız çalışanlar

Tarımda hizmet akdiyle süreksiz çalışanlar

İsteğe bağlı sigorta primi ödeyenler


Bu kapsamda işverenin bazı yükümlülükleri mevcuttur.

icon

Sigortalı işe giriş bildirgesinin verilmesi

icon

İş kazası ve meslek hastalığının bildirilmesi

icon

Aylık prim ve hizmet belgesinin verilmesi

icon

İşten ayrılmanın bildirimi


Çalışanların Hakları

Çalışanların sosyal güvenlik sistemine dahil olmaları hak ve aynı zamanda bir yükümlülüktür. Çalışmaya başlayanlar kanunen mutlaka sosyal güvenlik sistemine dahil olmak zorundadır.

Bir işyerinde çalışanlar kanunen bu hakkın yerine getirilip getirilmediğini her zaman için işverenden istemek ve yerine getirilmediği taktirde de yasal yollara başvurma hakkına sahiptir. İşverenler açısından da gerek kendisinin gerekse de yanında çalıştırılanların sosyal güvenlik açısından bildirimi bir yükümlülüktür.

Sosyal Güvenlik Sisteminde 3 ana sigorta çeşidi vardır.

icon

Kısa vadeli sigorta kolundan, iş kazası ve meslek hastalığı ile hastalık ve analık hallerinde iş göremezlik geliri bağlanması, geçici iş göremezlik ödeneği, doğum yardımı verilmesi

icon

Uzun vadeli sigorta kolundan yaşlılık, malullük ve ölüm aylığı bağlanması

icon

Genel sağlık sigortasından sağlık yardımları